Machtigen vrijwillig en bewindvoerder

Het digitaal machtigen of vertegenwoordigen van iemand is op dit moment vaak omslachtig. Vrijwillige machtigingen moeten per instantie geregeld worden en voor bewindvoerders zijn er nog weinig goede digitale oplossingen beschikbaar. Dat maakt het regelen van zaken namens een ander tijdrovend en omslachtig.

Met een ID-wallet kan dit eenvoudiger, veiliger en gebruiksvriendelijker. Op deze pagina laten we met demo’s zien hoe je met een ID-wallet:

  1. Als bewindvoerder iemand digitaal vertegenwoordigt
  2. Iemand vrijwillig machtigt om namens jou iets te regelen
  3. Een medewerker van een organisatie machtigt om online zaken te doen

1. Als bewindvoerder iemand digitaal vertegenwoordigen

We laten een fictieve organisatie Jansen Bewind zien. Bewindvoerder Wendy van den Eeckhout logt daarop in met haar ID-wallet Yivi. Vervolgens voegt ze een machtiging toe van een persoon die onder bewind staat, namelijk Froukje Jansen. Met deze machtiging kan de bewindvoerder namens haar kantoor Jansen Bewind de aanvraag IIT indienen voor Froukje.

Demo

Doorloop zelf de demo van het bewindvoerderskantoor Jansen Bewind.

Haal de machtiging op bij bewindvoerderskantoor Jansen Bewind, vervolgens kan je met de machtiging de aanvraag IIT indienen en te kiezen voor “Aanvragen als gemachtigde”.  

2. Een medewerker van een organisatie machtigen

Met de ID-wallet is het mogelijk om bij de KVK een medewerker van een organisatie te machtigen om een bepaalde taak voor een bepaalde periode uit te voeren. We laten dit in de video zien voor Froukje Jansen die door een bestuurder gemachtigd wordt om de politieke partij aan te melden. Vervolgens gaat zij de personen voor op de kandidatenlijst aanmelden in het systeem van de kiesraad.

1.

2.

3. Vrijwillig een ander persoon machtigen

Met de ID-wallet is het mogelijk om vrijwillig een ander persoon te machtigen. Bijvoorbeeld een vriendin machtigen, zoals in het voorbeeld hieronder is opgenomen. Om de machtiging op te kunnen nemen in de ID-wallet, maken we gebruik van een fictief Centraal Machtigingen Register.  

Bekijk de stappen voor vrijwillig machtigen.

Demo

Doorloop zelf de demo van IIT vrijwillig machtigen. Heb je geen demo data in de Yivi wallet, haal dan eerst je gegevens op.

Bekijk de video voor meer uitleg hierover.

Inzichten

Gebruikers ervaren het proces als ingewikkeld vanwege het grote aantal stappen en de onduidelijke rolverdeling tussen gemachtigde en machtiginggever. Veel mensen weten op cruciale momenten niet in welke rol ze handelen en voor wie ze gegevens delen. Dit leidt tot verwarring en fouten. Vooral voor minder digitaal vaardige gebruikers is dit een hoge drempel.

Begrippen als "Ver.ID", "wallet", "kaartje" of "bron" zijn voor veel mensen onduidelijk en zorgen voor wantrouwen of verwarring. Gebruikers hebben behoefte aan duidelijke, begrijpelijke taal en uitleg op het juiste moment in het proces. Zonder die toelichting voelt het proces technisch en afstandelijk aan. vertrouwen in het systeem hangt sterk samen met begrijpelijkheid.

De gebruikersinterface bevat vaak meerdere knoppen of keuzes naast elkaar, zonder duidelijke hiërarchie. Kleuren zoals rood worden geïnterpreteerd als waarschuwing of foutmelding, ook als dat niet de bedoeling is. Dit leidt tot keuzestress en onbedoelde acties. Vooral e-mails met vage teksten zoals “klik hier” worden niet als veilig ervaren.

Het schakelen tussen telefoon (voor de wallet-app) en laptop (voor de aanvraag) is niet voor iedereen logisch of intuïtief. Bekendheid met apps als DigiD helpt wel om vertrouwen te vergroten.

Veel deelnemers zien het potentieel van machtigen via een wallet: veiliger, minder afhankelijk van het delen van inloggegevens, en efficiënter dan papierwerk. Tegelijkertijd is de huidige ervaring voor velen te omslachtig. Vooral het telkens opnieuw machtigen per dienst wordt als onpraktisch ervaren. Er is behoefte aan herbruikbare en bredere machtigingen.

Aanbevelingen

Introduceer een visuele voortgangsweergave en geef duidelijk aan in welke rol de gebruiker zich bevindt. Houd het aantal schermen en stappen beperkt, en zorg voor een logische volgorde. Verminder de cognitieve belasting door visuele hulp en minder keuzemomenten.

Voorzie elke belangrijke stap van korte, begrijpelijke uitleg: wat gebeurt er, waarom is het nodig, en wat betekent dit voor de gebruiker?

Gebruik één duidelijke knop per stap, met logische benaming zoals “Volgende” of “Bevestigen”. Vermijd verwarrende kleuren zoals rood, tenzij echt nodig. E-mails moeten herkenbaar en veilig ogen, met duidelijke afzender en een linktekst zoals “Bevestig je machtiging”. De hele visuele ervaring moet rust en betrouwbaarheid uitstralen.

Zorg voor hulpfuncties binnen het proces, zoals hulpteksten, chat, of een telefoonnummer. Denk ook aan fysieke ondersteuning op gemeenteloketten. Niet iedereen kan of wil zelfstandig machtigen via een digitale wallet, dus ondersteuning is essentieel voor inclusie. Maak het systeem toegankelijk voor gebruikers met verschillende niveaus van digitale vaardigheid.

Sta toe dat gebruikers één bredere machtiging afgeven die meerdere diensten of periodes dekt. Dit vermindert herhaling en verhoogt het gebruiksgemak. Duidelijke beheeropties (intrekken, aanpassen) zorgen voor controle en vertrouwen. Zo wordt het systeem niet alleen veiliger, maar ook écht praktischer dan de papieren variant.

Verslag gebruikersonderzoek

Download het volledige verslag van het gebruikersonderzoek.